مقالات - انواع روش های کود دهی

به منظور دستیابی به حداکثر سود اقتصادی ناشی از مصرف کود نه تنها باید کودها را در زمان مناسب بلکه باید با روش مناسبی نیز در اختیار گیاه قرار گیرد. از سوی دیگر زمان و روش مصرف کود ارتباط نزدیکی با نوع و ماهیت کود، نوع خاک، نوع گیاه و تفاوت در نیاز غذایی گیاهان دارد.



  • پخش سطحی: در این روش کود های جامد به صورت دستی و یا با استفاده از دستگاه کودپاش سانتریفوژ به طور یکنواخت در سطح خاک پخش می شود که براساس زمان نیاز گیاه به کود در دو مرحله انجام میگیرد: 1. پخش کود قبل یا زمان کاشت روی سطح خاک و عملیات خاک ورزی مناسب 2. مصرف سرک: پخش کود در سطح خاک پس از روییدن گیاه را سرک میگویند. این روش اغلب برای کودهایی با قابلیت انحلال زیاد مانند کودهای نیتروژنی که به آسانی در آب آبیاری و یا آب باران حل می شوند و به محدوده ریشه منتقل می شوند. در زراعت های آبی و صیفی جات که مصرف یکباره کودهای نیتروژنی منجر به شستشو و تلفات نیتروژن می شود روش سرک یکی از مناسب ترین روش هاست البته ذکر این نکته حائز اهمیت است که هنگام مصرف کود بدیت روش گیاه نباید مرطوب باشد زیرا در این حالت امکان سوزش برگ ها وجود دارد.


* جایگذاری کود: قرار دادن کود در عمق معینی از خاک صرف نظر از مراحل رشد گیاه مانند بذر، نهال ویا قبل و بعد از کاشت محصول را جایگذاری کود گویند. که به جهت دستیابی به اهداف زیر انجام میشود: 1. افزایش کارایی جذب عناصر ضروری برای گیاه 2. جلوگیری از آسیب های نمک های ناشی از مصرف کودها 3. جلوگیری یا کاهش اثرات مضر کودها بر محیط زیست


(جایگذاری عناصر کودی با قابلیت تثبیت بالا مانند فسفر با خاک کاهش و کارایی استفاده از کود افزایش یافته و همچنین فرصت مناسبی برای جذب کود به دو صورت نواری و کپه ای انجام می شود، در روش نواری کود به صورت ردیفی ممتد و یا گسسته در اطراف بذر و یا گیاه جایگذاری میشود که سطح تماس کود با خاک کاهش یافته و غلظت عناصر کودی در نوار مصرفی افزایش می یابد در نتیجه امکان واکنش سریع عناصر غذایی برای ریشه گیاه مهیا می شود.)


* کود آبیاری: تامین یک یا چند عنصر غذایی محلول در آب برای گیاه از طریق سیستم های آبیاری را کودآبیاری گویند. در کود آبیاری به دلیل استفاده بهینه از مصرف آب و کود، آلودگی محیط زیست به حداقل رسیده و تقسیط مصرف کودها در مراحل حساس و مورد نیاز گیاه به سهولت انجام میشود از طرفی به دلیل حل یکنواخت کودها در آب آبیاری جذب آنها بهتر صورت میگیرد.


انجام بهینه کود آبیاری مستلزم آگاهی از خصوصیات گیاه نظیر مصرف روزانه عناصر غذایی و توزیع ریشه در خاک، خصوصیات کود، کیفیت آب آبیاری است. از محدودیت های این روش می توان به این موارد اشاره کرد: 1. تنها امکان استفاده  از کودهای محلول در آب وجود دارد. 2. مصرف کود از طریق آب هایی که بی کربنات و سختی بالایی دارند به دلیل افزایش pH وکاهش حلالیت یون های کلسیم باعث رسوب و گرفتگی نازل ها در سیستم آبیاری تحت فشار می شود. 3. امکان استفاده از مقادیر زیاد کود در یک مرحله به دلیل افزایش شوری خاک و آسیب به ریشه گیاهان وجود ندارد.


*محلول پاشی برگی: در برخی موارد کود به صورت محلول هایی رقیق شده حاوی عناصر غذایی ضروری با غلظت مشخص بر روی شاخ و برگ گیاهان پاشیده میشود تا مواد غذایی از طریق کوتیکول برگی جذب شوند.


*چال کود و کانال کود: در برخی موارد در نزدیک ریشه درخت چاهاییکده می شودو باامخلوط کودهای آلی و شیمیایی پر می شود که به این روش چالکود می گویند.

1398/03/08
فارسی / English